Giao thừa Bính Thân 08-02-2016
  • 00

    Ngày

  • 00

    Giờ

  • 00

    Phút

  • 00

    Giây

abc
.
,
25 năm -hai bài hát song sinh
Cập nhật lúc 19:21, Thứ Sáu, 07/02/2014 (GMT+7)

(Báo Quảng Ngãi)- Là người Quảng Ngãi có lẽ không mấy ai không biết hai bài hát Quảng Ngãi trong tôi và Khúc hát về Quảng Ngãi, nhưng có lẽ không nhiều người biết về xuất xứ của hai bài hát này vào thời điểm 25 năm về trước.

Giữa đông trời se lạnh. Chiều, tại quán cóc bên đường Phan Bội Châu TP. Quảng Ngãi, các “chiến hữu” làm công việc văn nghệ, báo chí lại tụ hội nói về chuyện nghề, chuyện đời. Giữa lúc cao hứng bàn về các bài hát viết về Quảng Ngãi, bỗng dưng âm vang từ loa ở một đám cưới gần đó vọng đến… “Thiên Ấn Niêm Hà, Sông Trà còn đây, tình yêu trong tôi như dòng nước đầy’’…(ca khúc “Quảng Ngãi trong tôi” của nhạc sĩ Đình Thậm). Nghe đến đó nhà thơ Trầm Thụy Du như bật dậy: Đố các bạn từ “đầy” trong bài hát, trước đó là từ gì và ai là người đề xuất thay thế”? Rồi anh cười khà khà chỉ nhạc sĩ Điền Sơn: Chỉ có bác này mới biết rõ…

 

Đình Thậm, Điền Sơn (thứ nhất, thứ hai bên phải) cùng các nhạc sĩ quê Quảng Ngãi tại Đại hội đại biểu Hội Nhạc sĩ Việt Nam ở Hà Nội (7.2010).
Đình Thậm, Điền Sơn (thứ nhất, thứ hai bên phải) cùng các nhạc sĩ quê Quảng Ngãi tại Đại hội đại biểu Hội Nhạc sĩ Việt Nam ở Hà Nội (7.2010).


Nhạc sĩ Điền Sơn nhớ lại: Giữa những năm 80 của thế kỷ trước, việc “tách” tỉnh Nghĩa Bình để trở về tên cũ là Quảng Ngãi và Bình Định là nỗi niềm mong ước của người dân cả tỉnh. Bởi, thủ phủ tỉnh Nghĩa Bình là Quy Nhơn, muốn đi “tỉnh” họp là phải dậy từ sáng sớm và mất ít nhất 5- 6 giờ đồng hồ mới đến nơi. Mà ngán nhất là chuyện “xe cộ”. Ngoài chuyện xếp hàng “rồng rắn” còn phải gồng mình trên những chiếc xe “than” (xe chạy bằng than). Nếu ngồi được phía trước còn đỡ, nếu ở phía sau thì khi đến nơi mặt mày y như trang điểm để diễn tuồng. Cho nên việc “chia” tỉnh hầu như là nguyện vọng chung của mọi người. Khoảng năm 1987, được tin đến năm 1989 chắc chắn sẽ  tái lập tỉnh trở lại,  nhạc sĩ Điền Sơn liền thông báo cho nhạc sĩ Đình Thậm ở Đà Nẵng rằng: Nghĩa Bình sắp được tách ra, phần tôi sẽ viết một bài, còn ông cũng có bài hát về Quảng Ngãi cho phải “đạo” chứ!

Nhạc sĩ Đình Thậm rời Nhà máy Đường Quảng Ngãi năm 1986, bởi lý do đơn giản là vợ không xin được việc làm ở Quảng Ngãi, cho dù tốt nghiệp bằng đỏ về chuyên ngành hóa ở Trường Đại học Tổng hợp Huế hẳn hoi. Anh chàng nhạc sĩ chưa tên tuổi theo về quê vợ trong tay không có gì ngoài chiếc đàn ghi ta cùng trái tim cháy bỏng với âm nhạc. Rồi Đình Thậm đầu quân cho Xí nghiệp Thương binh Nam Ngãi, vợ làm Công ty hoá, nhưng nào đủ sống. Cũng như bao người khác thuở đó, hết giờ làm việc vợ chồng cùng về chăm sóc mấy con heo…Trước khi đường dây 500kV khởi công (4.1992), Công ty Xâp lắp điện III thành lập đoàn ca múa để đi phục vụ cho công nhân xây dựng tuyến đường. Đình Thậm lại  gia nhập Đoàn để được rong ruổi hát ca.

*Bài hát Quảng Ngãi trong tôi

.


Cũng giống như thời cùng Điền Sơn về thành lập Đoàn Văn công của Tỉnh đội Nghĩa Bình năm 1978 đi phục vụ bộ đội, Đình Thậm đã phát huy hết sở trường của mình. Và tiếng hát của Đình Thậm cũng vút  theo khắp núi rừng nơi có những bước chân của công nhân Công ty Xây lắp điện III đi qua. Và cũng chính từ môi trường này đã chắp cánh cho Đình Thậm bay xa, đến nỗi mỗi khi Thủ tướng Võ Văn Kiệt đi kiểm tra xây dựng đường dây 500KV, cũng đều yêu cầu Đoàn ca múa “Tia sáng” của Đình Thậm đến phục vụ cho công nhân xây lắp…

Cho dù phải vất vả bươn chải để kiếm sống và làm nghệ thuật, nhưng Đình Thậm vẫn đau đáu nỗi lòng hướng về quê hương với món nợ một bài hát về Quảng Ngãi. Cuối năm 1989, bài hát viết xong với tên “Quảng Ngãi trong tôi”  và trong một buổi gặp mặt tại Quảng Ngãi, Đình Thậm đã trình làng cho anh em nghe. Với giai điệu ngọt ngào, mang đậm âm hưởng dân ca khu V, bài hát đã diễn tả nỗi nhớ thương khắc khoải của người con xa xứ…Khi nghe đến đoạn “Thiên Ấn Niêm Hà, Sông Trà còn đây, tình yêu trong tôi như dòng nước chảy… Nhạc sĩ Điền Sơn đề nghị thay từ "chảy” bằng từ “đầy” cho dù không được “tròn” bằng từ kia. Theo nhạc sĩ Đình Thậm thì từ “chảy” là mãi mãi, giống như dòng sông, dòng suối có khi nào cạn. Nhưng theo Điền Sơn có mấy ai để ý đến ý nghĩa đó, có thể họ cho rằng “chảy” là không chung thủy, kiên định, tình yêu mà cứ “chảy’’ thì cũng xem chừng… Và Đình Thậm đã đồng ý từ “đầy” thay cho từ “chảy” và từ này đã đi theo bài hát mãi cho đến hôm nay…

Nhà báo Đức Minh thuộc thế hệ “trẻ” chỉ ngồi nghe các “đàn anh” kể chuyện, nhưng lại có phát hiện thú vị và “tra” luôn Điền Sơn: Vừa rồi tìm tư liệu trên báo cũ, thấy bài hát “Khúc hát về Quảng Ngãi” đăng trên số đầu tiên của Báo Quảng Ngãi sau khi tái lập tỉnh. Vậy anh viết bài hát đó trong hoàn cảnh nào? Trầm ngâm một lúc như trở về ký ức, Điền Sơn chậm rãi: “Sau khi hô hào” Đình Thậm viết, mình cũng lặng lẽ “thi đua” để có tác phẩm chào đón ngày tái lập tỉnh.

Thực ra, khi viết bài này Điền Sơn đang làm Bí thư Đoàn Thanh niên ở Nhà máy Đường nên chuyện “chính trị” cũng rất quan tâm. Khoảng năm 1987 - 1988 gì đó, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Võ Chí Công về thăm Quảng Ngãi sau khi đến thủ phủ Nghĩa Bình. Đoàn Thanh niên cấp trên lúc đó là Thị đoàn Quảng Ngãi có “gợi ý” các cơ sở Đoàn lớn nên có thư gửi Chủ tịch Hội đồng Nhà nước để tăng thêm sức mạnh cho việc tái lập tỉnh.

* Bài hát Khúc hát về Quảng Ngãi:

.


Và Đoàn cơ sở Nhà máy Đường Quảng Ngãi thông qua Thị Đoàn cũng có thư gửi cho bác Võ Chí Công. Với cảm xúc tràn đầy, các tên làng, tên núi, tên sông… như bừng dậy, sáng lên trong tôi, như sống lại cái buổi sáng sớm 25.3.1975 với bao cờ hoa cùng dòng người vẫy chào các đoàn quân giải phóng tiến vào thị xã Quảng Ngãi trong không khí rộn ràng…Tôi mở đầu bài hát “Quảng Ngãi quê tôi hôm nay sao rộn ràng, Ơi! Dòng sông Trà, bãi mía nương dâu…” ....“Nhớ thương nhau ta về với dòng Trà Khúc, bên lở bên bồi nhưng vẫn thủy chung, bên lở bên bồi chung một dòng sông. Quảng Ngãi ơi! Tiếng hát trọn đời, qua bao sóng gió ta lại về với nhau, chung tay xây dựng quê mình đẹp hơn... (Lời bài hát “Khúc hát về Quảng Ngãi”).

Lúc đó điều kiện thiếu thốn nên ca khúc được thu âm nhiều lần với giọng hát nữ ca sĩ Bích Hạnh trình bày. Ngày 1.7.1989, chính thức công bố tái lập tỉnh và tiếng hát Bích Hạnh vang lên tại buổi phát thanh đầu tiên của Đài Phát thanh Quảng Ngãi, làm bừng dậy, phấn chấn với bao cảm xúc dâng trào trong những ngày đầu tái lập tỉnh.


Mới đó mà hai bài hát “song sinh” đã bước sang tuổi 25!
 

Minh Điền
 

,
,
,