Huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới: Ngân sách nhà nước vẫn là chủ đạo

09:05, 30/07/2021 [GMT+7]
.
(Báo Quảng Ngãi)- Dù huy động được nhiều nguồn lực đầu tư Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) xây dựng nông thôn mới (NTM), nhưng thực tế, phần vốn ngân sách nhà nước chiếm tỷ lệ khá lớn.
Phụ thuộc vào ngân sách nhà nước
 
Theo Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG xây dựng NTM tỉnh, giai đoạn 2016 - 2019, tổng nguồn vốn huy động đầu tư cơ sở hạ tầng, phát triển sản xuất theo Chương trình MTQG xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh đạt trên 9.320 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách trung ương gần 910 tỷ đồng (chiếm 9,8%); ngân sách tỉnh hơn 1.058 tỷ đồng (11,35%); ngân sách huyện, xã gần 850 tỷ đồng (9,12%); vốn lồng ghép trên 2.806 tỷ đồng (30,1%); vốn tín dụng hơn 3.080 tỷ đồng (33,1%); vốn doanh nghiệp (DN) gần 163 tỷ đồng (1,7%) và đóng góp của người dân trên 453 tỷ đồng (4,9%). 
Việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn, trong đó có giao thông nông thôn chủ yếu từ nguồn ngân sách nhà nước. Trong ảnh: Bộ mặt xã nông thôn mới Đức Lân (Mộ Đức) ngày càng khang trang.
Việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn, trong đó có giao thông nông thôn chủ yếu từ nguồn ngân sách nhà nước. Trong ảnh: Bộ mặt xã nông thôn mới Đức Lân (Mộ Đức) ngày càng khang trang.
Qua cơ cấu nguồn vốn cho thấy, dù khó khăn về ngân sách, nhưng trung ương và tỉnh đã ưu tiên cân đối, bố trí nguồn lực đáng kể cho việc thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM. Điều này thể hiện sự quan tâm của nhà nước trong quá trình thực hiện Chương trình này, nhưng cũng chỉ ra những hạn chế trong việc huy động nguồn lực đầu tư ngoài ngân sách. 
 
Riêng năm 2020, toàn tỉnh đã huy động gần 2.054 tỷ đồng để đầu tư cơ sở hạ tầng, phát triển sản xuất theo Chương trình MTQG xây dựng NTM. Cụ thể, vốn đóng góp của DN chỉ chiếm 0,75% so với yêu cầu là 15%, vốn cộng đồng dân cư chiếm 4% trong khi yêu cầu là 10%. “Ảnh hưởng của dịch Covid-19, nên hoạt động sản xuất kinh doanh của DN gặp khó, thậm chí thua lỗ. Trong khi đó, cuộc sống của người dân cũng gặp rất nhiều khó khăn, nên không thể đóng góp vốn, mà chủ yếu là ngày công, hiến đất”, Giám đốc Sở NN&PTNT, Chánh Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG xây dựng NTM tỉnh Hồ Trọng Phương cho biết.
 
Hơn nữa, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, UBND tỉnh là không được để phát sinh nợ đọng trong xây dựng NTM. Vì vậy, chính quyền các địa phương chỉ huy động nhân dân đóng góp vốn đối ứng để xây dựng các công trình phúc lợi thật sự cần thiết, còn lại đều trông chờ vào ngân sách.
 
Cần huy động nhiều nguồn lực đầu tư
 
Trong điều kiện ngân sách nhà nước và tỉnh năm 2021 khá hạn hẹp, nên Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG xây dựng NTM tỉnh đã yêu cầu các địa phương cần chủ động đa dạng hóa các hình thức huy động vốn. Trọng tâm là huy động nguồn lực từ DN và người dân. Đối với DN, việc huy động vốn thông qua chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp xây dựng và phát triển các mô hình, nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập, góp phần hoàn thành các tiêu chí “mềm” về thu nhập, giảm nghèo, môi trường...
 
Riêng việc huy động nguồn lực từ nhân dân, chính quyền các địa phương cần linh động áp dụng nhiều hình thức và phải đảm bảo tính công khai, minh bạch và chặt chẽ trên cơ sở phương án và lộ trình đóng góp cụ thể. Việc đầu tư cơ sở hạ tầng chỉ ưu tiên những công trình dân sinh thật sự cần thiết, phục vụ thiết thực đời sống, sản xuất của người dân.  
 
Đối với vốn lồng ghép từ Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2021 - 2030, các địa phương kiến nghị nhà nước cần ban hành cơ chế thực hiện cụ thể. Bởi năm 2020, vốn lồng ghép từ các chương trình, dự án khác đạt 25,5%, rất cao so với yêu cầu là 6%. Tuy nhiên, vì chưa có cơ chế hướng dẫn việc lồng ghép các chương trình, dự án khác với xây dựng NTM trên địa bàn cấp xã, nên hiệu quả thực hiện thấp.
 
Bài, ảnh: THANH PHONG
 
 
 
.
.