Kỷ niệm 75 năm Đài Tiếng nói Nam bộ (20.7.1946 - 20.7.2021):

Tiếng nói của lòng dân

15:06, 20/07/2021 [GMT+7]
.
(Báo Quảng Ngãi)- Được mệnh danh là “Đường Hồ Chí Minh trên sóng phát thanh”, Đài Tiếng nói Nam Bộ (TNNB) thành lập ngày 20.7.1946 theo Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ Phạm Văn Đồng. Đây là đài phát thanh thứ hai, ra đời sau Đài Tiếng nói Việt Nam (Hà Nội). Trong thời gian hoạt động, Đài TNNB đã trở thành công cụ tuyên truyền đắc lực cho cuộc chiến đấu chống thực dân Pháp xâm lược bằng cả tiếng Việt và tiếng Pháp của quân và dân Nam Bộ.
Những ngày không quên
 
Cách đây 75 năm, Đài TNNB đã đảm nhận một sứ mệnh thiêng liêng là sẵn sàng thay thế Đài Phát thanh Quốc gia trong tình thế khẩn cấp và đem tiếng nói chính nghĩa của cách mạng đến với đồng bào, bồi đắp niềm tin của nhân dân vào thắng lợi của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Đình Thọ Lộc tại thôn Thọ Lộc, xã Tịnh Hà (Sơn Tịnh) là nơi khai sinh Đài TNNB. Trong thời gian Đài TNNB hoạt động, để đảm bảo bí mật, an toàn, đài có 2 cơ sở. Miếu xóm Gò là nơi làm việc của cán bộ, nhân viên của đài. Đình Thọ Lộc là nơi đặt thiết bị phát sóng. Hai nơi này cách nhau khoảng 500m. 
Bia Di tích ghi nhớ địa điểm phát sóng đầu tiên của Đài Tiếng nói Nam Bộ, ở thôn Thọ Lộc, xã Tịnh Hà (Sơn Tịnh).
Bia Di tích ghi nhớ địa điểm phát sóng đầu tiên của Đài Tiếng nói Nam Bộ, ở thôn Thọ Lộc, xã Tịnh Hà (Sơn Tịnh).
“Đây là Đài Tiếng nói Nam Bộ/Tiếng nói đau đớn/Tiếng nói căm hờn/Tiếng nói chiến đấu”, cụ Võ Thị Phấn đã hơn 90 tuổi, ở thôn Thọ Lộc, người có nhà gần Di tích Đài TNNB luôn nhớ câu quen thuộc phát ra mỗi ngày khi xưa. “Trước đây, khu vực đình Thọ Lộc nhà dân thưa thớt, cây cối nhiều, lại gần bờ sông Trà Khúc, tre xanh ngút ngàn nên đây là địa thế đảm bảo an toàn cho Đài TNNB hoạt động. Cán bộ, nhân viên của đài luôn nhận được sự đùm bọc, chở che, giúp đỡ của người dân trong làng. Đài tận dụng bàn thờ, bàn gỗ có trong đình để đặt máy móc và các cây cổ thụ trong vườn đình để gắn ăng ten...”, cụ Phấn nhớ lại.
 
Theo tư liệu của bà Nguyễn Thị Minh Lý, nguyên phát thanh viên Đài TNNB, lúc bấy giờ đồng chí Nguyễn Văn Nguyễn, là nhà báo lỗi lạc, nguyên xứ ủy viên Nam Kỳ được cử làm Giám đốc Đài TNNB. Còn đồng chí Huỳnh Văn Tiểng, ủy viên Ủy ban Kháng chiến hành chính Nam Bộ làm Phó Giám đốc, cùng đội ngũ kỹ thuật viên, biên tập viên và phát thanh viên như Cao Văn Hóa, Vũ Chính  Xiêng, Vũ Văn Thơ, Nguyễn Văn Thơm, Cẩm Ba, Minh Lý, Tuyết Minh... Riêng đồng chí Lương Hưng, từ Đài Tiếng nói Việt Nam ở Hà Nội vào, vừa đọc tiếng Việt vừa đọc tiếng Pháp. Đặc biệt, đội ngũ cán bộ đài có người là công dân Pháp theo ta kháng chiến như ông Pôn Métten...
Đài Tiếng nói Nam Bộ đã được Chính phủ tặng thưởng Huân chương Kháng chiến vào tháng 7.1950. Năm 1994, Di tích Đài Tiếng nói Nam Bộ được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia.
Cổ vũ đồng bào, chiến sĩ
 
Mỗi ngày, Đài TNNB phát sóng lúc 6 giờ sáng và 6 giờ chiều. Trong hoàn cảnh thiếu thốn, nhưng cán bộ, nhân viên của đài đã vượt qua bao gian nan, hiểm nguy, giữ vững các buổi phát sóng. Vào mỗi buổi chiều, đài đều có phần bình luận và phần tin tức, tin chiến thắng... 
Miếu xóm Gò, cạnh Di tích Đài Tiếng nói Nam Bộ, từng là nơi làm việc của cán bộ, nhân viên của Đài.
Miếu xóm Gò, cạnh Di tích Đài Tiếng nói Nam Bộ, từng là nơi làm việc của cán bộ, nhân viên của Đài.
Từ đình Thọ Lộc, Đài TNNB đã truyền tin đi khắp mọi miền, động viên, cổ vũ đồng bào và chiến sĩ giữ vững lòng tin vào sự lãnh đạo của Đảng và Bác Hồ kính yêu. Làn sóng phát thanh lúc bấy giờ trở thành vũ khí, góp phần không nhỏ trong cuộc kháng chiến vĩ đại của nhân dân ta.
 
Cuối năm 1946, do những chuyển biến của thời cuộc và yêu cầu của sự nghiệp kháng chiến, đặc biệt là để đảm bảo an toàn, Đài TNNB dời lên xã Sơn Tân (Sơn Hà). Thời gian đóng tại đây, Đài TNNB được lệnh của Trung ương đảm nhận nhiệm vụ thay thế Đài Tiếng nói Việt Nam từ ngày 7.10.1947 đến ngày 19.12.1947, khi Đài Tiếng nói Việt Nam dời địa điểm. 
 
Trong suốt gần 8 năm kể từ khi ra đời cho đến buổi phát sóng cuối cùng vào ngày 1.12.1954, cán bộ, nhân viên của Đài TNNB đã vượt qua bao khó khăn và thử thách ác liệt của chiến trường và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.
 
            Bài, ảnh: KIM NGÂN
 
 
.
.