Cập nhật lúc: 09:33, 29/05/2017 [GMT+7]
.

Đừng quên gốc rạ quê mình


(Báo Quảng Ngãi)- Dọc đường về quê, cu Cát, vừa “tốt nghiệp” lớp 1, tròn mắt hỏi tôi: “Cậu ơi, đất là gì vậy?”.

Nhớ lại mấy ngày thăm em gái ở khu căn hộ cao cấp trong một thành phố lớn, tôi có khen hai bàn tay cu Cát sạch tưng, trắng mum, không như con nít ở quê vọc đất tối ngày, tay chân mình mẩy lúc nào cũng lấm lem. Lúc đó, nó nhìn tôi ra chiều suy nghĩ, nhưng không nói gì. Giờ trên xe khách, xung quanh những người là người, nó lại đưa chuyện đất cát ra hỏi.

Cánh diều tuổi thơ.                                         ảnh:  T.L
Cánh diều tuổi thơ. ảnh: T.L


Tôi ấm ớ trả lời cháu, rằng đất là... nơi cây cối mọc lên, nhà cửa mọc lên, núi đồi mọc lên... Tưởng êm xuôi rồi, ai ngờ cu Cát thắc mắc: “Nhưng nhà cháu mọc lên từ gạch mà chú?”. “À thì là... gạch cũng... mọc lên từ đất”, tôi vội vàng lấp chỗ khuyết. Cu Cát phụng phịu: “Hằng ngày cháu chơi trên nền bê tông, đi trên đường nhựa, sân nhà cháu cũng toàn gạch hoa, đâu có chơi trên đất?”.

Đúng rồi! Ngôi nhà của em tôi tuy có chút ít cây xanh, nhưng dưới gốc là một lớp sỏi dày. Từ nhà tới trường là đại lộ phẳng lì. Có đi thăm thú đâu đó cùng ba mẹ thì cu Cát cũng chỉ loanh quanh mấy khu du lịch trong thành phố, bề mặt toàn bê tông. Chỗ nào trống thì cỏ hoặc sỏi phủ lên. Nó đâu biết đất là gì.

Xuống xe rồi cu Cát cũng không dứt ra được chuyện “đất cát”. Từ lộ vô làng, cu Cát tung tăng, nhảy chân sáo khi phát hiện con đường nâu nâu, vương vãi phân trâu bò và rơm rạ dưới chân nó là... đất. Chưa được tiếng đồng hồ nó đã nhập vào lũ trẻ hàng xóm, chơi bán hàng, mua bán bằng “tiền” lá mít, chơi nấu cơm dưới giàn mướp. Rồi nó tha thẩn bên bờ giậu hái bông bụt, bắt chuồn chuồn, mê mải nhìn theo đàn bướm mấy chục con với những chấm màu xanh, đen, vàng chấp chới bên bờ ruộng.

Nhưng thứ cu Cát thèm nhất vẫn là... đất. Nó giã từ 6 năm sạch sẽ (nhưng chưa chắc đã vô trùng) ở phố nhẹ như không. Mấy đứa trẻ quê bày cu Cát đủ trò: Nhào nặn đất bùn nhão nhoẹt làm trái cam, trái ớt, trái khế; đúc bánh căn, bánh xèo cũng bằng đất. Tới bữa, nhà tôi “chăn” nó về ăn cơm, thấy chân tay lấm lem, tôi kéo ra ảng nước. Nó không chịu, vùng chạy ra mương kỳ cọ như cách mà những đứa trẻ quê “chân chính” vẫn làm. Buổi tối, nó khoe với tôi là đã biết con đom đóm, con chim chốc hoạch, con cu cườm, biết con ếch khác con nhái ra sao, biết thế nào là chùm khế ngọt, biết vì sao sách viết “tre kêu kẽo kẹt”...

Mẹ cu Cát xuống quê. Cu cậu ríu rít khoe với mẹ đủ thứ hay ho mà nó thu thập gần hai tuần nay. Em tôi nhìn con trân trân. Nó phụng phịu nói em đã dặn anh rồi, sao anh để nó thế này, sao anh để nó thế nọ. Tôi nói ngày xưa em cũng chơi gánh gáo dừa, dang nắng “bán hàng” suốt ngày, tóc khét như cao su gặp lửa. Em cũng chơi vọc đất, đổ bánh đa, bánh đúc suốt buổi.

Thậm chí, em còn men ra mé ao, lấy cành tre khều bông súng, bị ba đánh đòn... Em còn nghịch hơn thằng cu, ở đó mà la mắng nó. Rồi em cũng bác sĩ, cũng vớ được anh chồng kỹ sư, cũng nhà cửa hoành tráng. Em đừng có... phi tang tuổi thơ nghen. Đẹp lắm đó.

Em tôi kêu lên: “Nhưng mà...”. Tôi ngắt: “Không nhưng nhị gì hết. Phố thì cứ phố, nhưng đừng quên gốc rạ quê mình”.

Trần Cao Duyên
 

.
.