,
Cập nhật lúc 15:55, Friday, 24/07/2009

Lao động đi làm ăn xa: Lợi bất cập hại

(QNg)- Ly hương kiếm sống nơi xứ người là sự lựa chọn bất khả kháng đối với nhiều người dân quê Quảng Ngãi. Dòng chảy lao động ngày càng ồ ạt vào Nam. Đây là một hiện tượng xã hội chất chứa cả niềm vui lẫn nỗi buồn. 

Dòng chảy… lao động
Ở Quảng Ngãi vẫn chưa có một cuộc điều tra xã hội học nào về hiện tượng lao động đi làm ăn xa. Vả lại, đối tượng lao động ly hương kiếm sống nơi xứ người di chuyển thường xuyên giữa nơi đi và nơi đến, do đó luôn có sự biến động, rất khó để có thể nắm bắt số liệu cụ thể. Tuy nhiên, một thực tế không thể phủ nhận là người dân xứ Quảng lựa chọn con đường hành hương vào phương Nam vì sự sống, vì một tương lai khá giả hơn về kinh tế. Chị Nguyễn Thị Gái (ở xã Đức Lân, Mộ Đức), tâm sự: "Em thấy đó, vài ba sào ruộng mà tới sáu, bảy miệng ăn, lại còn lo chuyện phải không giỗ chạp, cưới hỏi… Lúa má thì năm được, năm mất, trồng dưa thì như chơi trò đánh bạc. Ôi thôi, phải vào Sài Gòn bon chen làm ăn với người ta thì mới có tiền chi tiêu cho cuộc sống". 

Ly hương kiếm sống nơi xứ người là sự lựa chọn bất khả kháng đối với nhiều người dân quê Quảng Ngãi. (ảnh minh họa)
Ly hương kiếm sống nơi xứ người là sự lựa chọn bất khả kháng đối với nhiều người dân quê Quảng Ngãi. (ảnh minh họa).Ảnh: P.D
Vấn đề thấy rõ ở các vùng nông thôn hiện nay là diện tích đất canh tác ngày càng bị thu hẹp, tỷ lệ nghịch với lực lượng lao động đang ngày một "phình" ra. Mặt khác, có sự đối lập giữa một bên là sự bấp bênh của nghề nông, cộng với tình trạng thiếu công ăn việc làm ở nông thôn và một bên là thị trường việc làm dồi dào ở khu vực thành thị. Vì vậy, hiển nhiên hình thành dòng chảy lao động về "vùng trũng việc làm" ở thành  thị. Vào mùa thu hoạch ở các làng quê như Mộ Đức, Đức Phổ… nhiều hộ nông dân "khóc ròng" vì không thuê được nhân công, bởi lẽ phần đông người dân trong độ tuổi lao động khăn gói vào Nam.

Cuộc sống của người dân nhập cư sống bằng nghề buôn gánh bán bưng nơi thị thành lắm cơ hàn. Họ làm đủ thứ nghề, nào là bán hủ tiếu, vé số, bán hàng rong, làm ôsin… Đối với phần đông người dân nhập cư thì nơi ăn chốn ở "gói gọn" trong những căn phòng ở khu nhà ổ chuột ẩm thấp, diện tích chỉ đủ để mỗi người đặt tấm lưng sau một ngày dài vã mồ hôi lao động kiếm tiền. Mặc cho cuộc sống chốn thị thành phồn hoa với nhiều thú tiêu khiển, họ vẫn đầu tắt mặt tối làm việc.

Chị Nguyễn Thị Tám (ở xã Phổ Phong, Đức Phổ) có thâm niên hơn chục năm bán vé số ở TP.HCM. Từ mờ sáng đến đêm khuya, chị đi khắp các con hẻm ở quận Bình Thạnh để rao bán vé số. Đôi chân chị bị lở loét không phải vì bùn đất như lúc ở quê ,nhưng lại "tan nát" vì nước dơ bẩn tù đọng và thường xuyên lội nước triều lên. Mỗi năm chị Tám về quê “tẩm bổ” độ một, hai tháng rồi lại vào Nam "chiến đấu". Chị Tám cười nói: "Còn khoẻ thì đi làm kiếm tiền để dành, chứ ở quê chơi không cũng phí. Đi làm tuy vất vả nhưng một ngày ít nhất cũng kiếm được trăm nghìn". Dẫu vất vả gấp nhiều lần so với nghề làm nông ở quê nhà, song những người lao động từ nông thôn vẫn vui, vẫn phấn đấu làm lụng bởi lẽ được bù đắp bằng số tiền kha khá mà ở quê họ không thể có được.

Sự việc phát sinh
Ở các làng quê, những ngôi nhà khang trang mọc lên ngày càng nhiều nhờ vào tiền của người lao động từ miền Nam gửi về. Cũng nhờ đó, nhiều gia đình ở nông thôn đã nuôi con cái ăn học thành tài. Niềm vui từ việc đi làm ăn xa nhiều nhưng nỗi buồn xuất phát từ căn nguyên này cũng không ít. Về các địa phương có nhiều người đi làm ăn xa hỏi thăm về tình hình giáo dục con cái, nhiều người dân lắc đầu bảo: "Hỏng. Không ai quản lý đâm ra tụi nhỏ hư hỏng".

Ngay như ở khu vực Tp.Quảng Ngãi, ở các địa phương như Nghĩa Chánh, Quảng Phú, Nghĩa Dõng…  có nhiều gia đình bố mẹ đi Sài Gòn làm ăn, con cái ở nhà tự quản lẫn nhau hoặc gửi cho ông bà trông nom dẫn đến bỏ học, ăn chơi lêu lổng và vi phạm pháp luật. Các bậc cha mẹ cứ ngỡ con cái ở nhà chăm ngoan, ham học nên chỉ lo mỗi nhiệm vụ là chu cấp tiền bạc cho chúng, nhưng đến khi về thăm nhà thì mới vỡ lẽ… Ở phường Quảng Phú, 2 năm học gần đây có hơn 50 học sinh bỏ học, trong đó chủ yếu là những em tá túc nhà người thân hoặc giao cho ông bà trông nom do bố mẹ đi làm ăn xa.

 Người dân quê nhọc nhằn bán hàng rong.
Người dân quê nhọc nhằn bán hàng rong.
 Trẻ ở lứa tuổi vị thành niên do thiếu hiểu biết, lại thiếu sự quan tâm nhắc nhở, giáo dục của bố mẹ nên rất dễ sa vào con đường không lành mạnh. Trường hợp của gia đình anh N.V.T (phường Quảng Phú) là một ví dụ. Hai vợ chồng anh T. gửi đứa con trai đang học lớp 7 ở nhà cho ông bà nội rồi vào Nam kiếm sống. Chồng chạy xe ba gác, vợ thì bán vé số. Ông bà nội tuổi đã già, chỉ có thể chăm lo cho thằng bé việc ăn uống hằng ngày chứ không thể quản lý, giáo dục như những bậc làm cha mẹ. Thiếu người dạy bảo, răn đe là "môi trường" thuận lợi để cu cậu kết bè, kết bạn với những đứa trẻ hư hỏng khác. Ít lâu sau thì  bỏ học và lâm vào con đường vi phạm pháp luật, như ăn cắp vặt, quậy phá, đánh nhau gây mất trật tự. Công an địa phương đã nhiều lần can thiệp giải quyết trường hợp quậy phá này. Biết tin con mình hư hỏng, bố mẹ thằng bé ngậm ngùi rơi nước mắt.

Hạnh phúc gia đình là một trong những khía cạnh đáng phải bàn xoay quanh sự việc không hay xảy ra liên quan đến vấn đề lao động đi làm ăn xa. Mấy ngày gần đây, ở thị trấn La Hà (Tư Nghĩa) người ta bàn tán xôn xao chuyện những người đi làm ăn ở Sài Gòn lúc ra đi thì lành mạnh, nhưng khi trở về lại mang trong mình căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS. Họ bàn tán chuyện người chồng vào Sài Gòn bán hủ tiếu, nghe đâu là làm ăn cũng kha khá, nhưng rồi "đùng" một cái lại hay tin anh ta bị lây nhiễm HIV/AIDS. Vợ con của anh ta ở quê "điếng hồn" khi biết tin dữ này.

Ở thị trấn La Hà hiện có đến 5 trường hợp nhiễm HIV/AIDS, trong đó phần lớn là đối tượng đi làm ăn xa. Quả là một câu chuyện buồn và cũng là nỗi lo lắng đối với người dân địa phương. Không riêng gì ở thị trấn La Hà mà nhiều làng quê khác cũng có không ít trường hợp lao động đi làm ăn xa bị lây nhiễm HIV/AIDS. Điều này đã ảnh hưởng không nhỏ đến hạnh phúc gia đình. Cũng có nhiều trường hợp vợ hoặc chồng vào Tp.HCM làm ăn, thế rồi một trong hai người hoặc ở quê, hoặc ở thành phố "dính" vào chuyện tình cảm lứa đôi bất chính dẫn đến hạnh phúc gia đình tan vỡ…

Dòng chảy lao động từ Quảng Ngãi sang các tỉnh phía Nam vẫn cứ tiếp diễn. Theo đó, câu chuyện buồn, vui xoay quanh dòng chảy lao động này hằng ngày vẫn được nối tiếp. Và thực tế có những sự việc diễn ra nếu không được ngăn chặn kịp thời thì về lâu về dài sẽ nuối tiếc khôn nguôi.
P.L

                                                                                                                         
http://baoquangngai.com.vn/channel/2027/2009/07/1713510/
,
Ý KIẾN BẠN ĐỌC
,
,
,