Cập nhật lúc: 08:31, 28/07/2013 [GMT+7]
.

Nỗi niềm người dân vùng ảnh hưởng thuỷ điện Đăkdrinh- Kỳ 1: Nước đã đến chân


(QNg)- Theo kế hoạch, đến 31/8, thủy điện Đăkdrinh sẽ ngăn dòng, tích nước lên đến 410m để phát điện tổ máy số 1 vào tháng 9/2013. Vì vậy, các hộ dân trong vùng lòng hồ và vùng bị ảnh hưởng đang được khẩn trương di dời đến nơi an toàn. Song, chuyện tái định cư (TĐC), định canh, việc học hành của con em ở đây vẫn đang rối rắm giữa mừng và lo…

TIN LIÊN QUAN

 

Kỳ 1: Nước đã đến chân


Trong khi người dân Xóm Nghèo, xã Sơn Liên đang háo hức chuyển về những ngôi nhà mới khang trang, an toàn thì hàng trăm hộ dân ở 2 xã Sơn Long và Sơn Dung phải di dời nhà cửa ra khỏi lòng hồ trước khi thủy điện tích nước, trong khi các khu TĐC của họ chưa hoàn thành.

 


Xóm Nghèo về nhà mới

Theo kế hoạch, ngày 31/7 tới, toàn bộ 24 hộ dân của xã Sơn Liên nằm trong vùng lòng hồ thủy điện Đăkdrinh sẽ di dời lên nơi ở mới tại khu TĐC Nước Vương. Đến thời điểm này, những ngôi nhà TĐC đã và đang hoàn thiện. Họ háo hức được về ở trong ngôi nhà mới. Không vui sao được, từ chỗ ở trong những căn nhà đơn sơ, dột nát thì nay được ngụ cư trong những ngôi nhà mái ngói đỏ tươi, thiết kế đẹp. Mỗi ngôi nhà có giá trị từ 300 – 650 triệu đồng. Nhiều gia đình bỏ tiền thêm xây to hơn, làm tường rào cổng ngõ rất khang trang hoặc dựng thêm một nhà sàn phía sau ngôi nhà mới để nấu ăn, sinh hoạt. Hệ thống điện, nước sinh hoạt cũng đang trong giai đoạn hoàn thành. Anh Đinh Văn Thái, vừa dọn về nhà mới ở được vài ngày cho biết, bà con đang thu hoạch hoa màu ở nơi ở cũ, ít ngày nữa mới dọn về ở.

 

Người dân Xóm Nghèo, xã Sơn Liên sắp được về ở trong những ngôi nhà mới, khang trang
Người dân Xóm Nghèo, xã Sơn Liên sắp được về ở trong những ngôi nhà mới, khang trang


Ông Trần Đông Phong – Chủ tịch UBND xã Sơn Liên cho biết thêm, sau một thời gian xảy ra chuyện giành giật nợ từ tiền hỗ trợ của người dân TĐC ở xã Sơn Liên, UBND huyện và các ngành chức năng địa phương đã kịp thời can thiệp nên đã ổn định tình hình và bảo vệ tài sản của dân. Chúng tôi đang đôn đốc việc hoàn thành các nhà TĐC để người dân về ở vào ngày 31/7 này.

Nguy cơ ngập chìm trong lòng hồ

Ngoài khu TĐC Nước Vương thì huyện Sơn Tây còn có 3 khu TĐC khác là Nước Lang (Sơn Dung) với 66 hộ dân và 2 khu TĐC Anh Nhoi 1, Anh Nhoi 2 (xã Sơn Long) với 94 hộ dân, nhưng nay chỉ mới san ủi mặt bằng. Trong khi đó, theo kế hoạch đến ngày 31/8, thủy điện sẽ ngăn dòng tích nước. Ông Bùi Đức Thạch – Chủ tịch UBND xã Sơn Dung và ông Phạm Hồng Khuyến - Chủ tịch UBND xã Sơn Liên rất lo lắng trước việc các khu TĐC chưa hoàn thành trong khi kế hoạch tích nước của thủy điện đang đến gần. “Trước mắt, địa phương chỉ biết vận động người dân di dời ra khỏi khu vực ngập nước của lòng hồ, làm nhà tạm để ở. Đồng thời, đề nghị sớm hoàn thành các khu TĐC để người dân vào ở ổn định trước mùa mưa.

 

 Thuỷ điện sắp tích nước nhưng còn 19 hộ dân  bị “bỏ quên” giữa lòng hồ.                                  Ảnh: XUÂN THIÊN
Thuỷ điện sắp tích nước nhưng còn 19 hộ dân bị “bỏ quên” giữa lòng hồ. Ảnh: XUÂN THIÊN


Điều đáng buồn ở đây là, còn 19 hộ dân với gần 100 khẩu ở thôn Nước Lang của xã Sơn Dung nằm giữa lòng hồ nhưng lại không nằm trong danh sách những hộ TĐC. Sự “lãng quên” này được giải thích là do các hộ dân này không nằm trong vùng ngập nước khi thủy điện ngăn đập nên không được chủ đầu tư khảo sát đưa vào diện dân di dời TĐC. Nhưng điều trớ trêu là họ sinh sống ở giữa lòng hồ, khi thủy điện ngăn dòng tích nước thì coi như bị cô lập hoàn toàn. Ông Đinh Văn Điếc, hộ dân nằm trong diện này bức xúc: "Nước dâng thì coi như chúng tôi chết đói, vì không có đường ra ngoài".

Ông Lê Văn Tùng - Phó Chủ tịch UBND huyện Sơn Tây cho rằng, khi khảo sát và đánh giá tác động môi trường, điều kiện xã hội, chủ đầu tư chỉ tính đến những hộ dân thuộc diện bị ngập khi hồ tích nước. Đến giờ mới thấy được có những hộ không bị ngập nhưng vẫn chịu ảnh hưởng, vì khi tích nước thì họ không còn đường để đi lại. Cũng theo ông Tùng, để di dời được 19 hộ dân này ra khỏi lòng hồ cần một dự án tái định cư khác với tổng vốn đầu tư hơn 20 tỷ đồng. Điều này nằm ngoài khả năng của huyện.
 

Thủy điện Đăkdrinh khởi công vào tháng 1/2011. Dự án nằm ở các xã Sơn Long, Sơn Liên và Sơn Dung, huyện Sơn Tây (Quảng Ngãi) và huyện KongPlong (Kon Tum). Nhà máy có công suất 125MW, tổng mức đầu tư 3.423 tỷ đồng. Theo kế hoạch, tổ máy 1 sẽ phát điện vào tháng 9/2013 và đến tháng 12/2013 sẽ phát điện tổ máy 2.

Quên cả chuyện học của con em?

Năm học mới đã cận kề, nhưng ngành giáo dục Sơn Tây đang đau đầu vì không biết 69 học sinh tiểu học của điểm trường thôn Ra Manh, xã Sơn Long đi đâu về đâu. Thầy giáo Phan Tấn Thanh - Hiệu phó Trường tiểu học Sơn Long cho biết: Điểm trường này lâu nay học sinh học rất tập trung, việc học tập và giảng dạy cho các em rất thuận lợi.

 Nay vì các khu TĐC chưa hoàn thành, các hộ dân di dời đến những vùng an toàn nên mạnh ai nấy đi, các em nhỏ cũng phải theo gia đình. Vì thế năm học này, trường đang rất khó khăn trong việc bố trí giáo viên đứng lớp. Điểm trường cũ sẽ bị ngập nước, vì thế nếu các em quay lại trường cũ thì cũng không thể học tập được. Trong khi đó, điểm trường chính của xã cách nơi ở cũ khoảng 7 km, nên các cháu lớp 1, lớp 2 không thể nào đi xa và ở bán trú được. “Việc vận động học sinh ra lớp ở miền núi rất khó khăn.

Những năm gần đây, khu vực này tỉ lệ học sinh đến trường khá cao là niềm vui của chúng tôi. Sắp tới không biết phải đi vận động các em thế nào nếu nơi ở mới quá xa trường học”- thầy Thanh lo lắng. Lãnh đạo Phòng Giáo dục huyện Sơn Tây cũng không hài lòng trong việc tính toán di dời dân mà quên đi việc học của con em trong diện di dời. "Đáng ra, khi khảo sát, di dời dân các bên liên quan cũng phải mời chúng tôi tới bàn bạc chuyện học tập của con em họ. Sự lãng quên này là không thể chấp nhận được"- một vị lãnh đạo phòng, bức xúc.


Bài, ảnh XUÂN THIÊN
 

*Kỳ 2: Bộn bề nỗi lo 
 

.
.